Tütün ve Kanser
Sigara
Kanser Hastalığında Sigara
Kanser hastası sigarayı neden bırakmalıdır?
Sigara ne zaman bırakılmalıdır?


Tütün ve kanser

Tütünden üretilen ve “tüttürme, emme, çiğneme ve burna çekme” şeklinde kullanmak için üretilmiş, hammadde olarak tamamen ya da kısmen tütün yaprağından imal edilmiş maddeler tütün ürünleridir.
Dünyanın değişik yerlerinde, sigara, nargile, pipo, puro, snus, çiğneme ve sarma şekillerinde tütün ürünleri kullanılmaktadır. Hemen her tür kullanımın sağlığa zararlı olduğu gösterilmiştir. Ancak bunlar arasında en yaygın kullanılanı ve dolayısıyla göreceli olarak ciddi riskler getiren tütün ürünü sigaradır.

Sigara

Sigara başta kanser hastalığı olmak üzere, yaşam kalitesini ve süresini azaltan, kalp ve damar hastalıkları ,kronik obstruktif akciğer hastalığı başta olmak üzere solunum sistemi hastalıkları ile inme, ülser gibi bir çok hastalığın en önemli sebeplerindendir.
Sigara kullanımı kanser sebepleri içinde genetik sebepler ve obezite ile birlikte ilk üçte yer almaktadır. İnsanlarda kanserlerin en az 10 tanesinin meydana gelmesinde de sigara içimi önemli rol oynar. Bu kanserlerin başında akciğer kanseri gelmektedir. Bütün akciğer kanseri olgularının yüzde 90 kadarı sigara nedeniyle meydana gelir. Akciğer kanseri dışında gırtlak kanseri, ağız boşluğu, yutak, yemek borusu, mide, kalın barsak, pankreas, böbrek, mesane, meme ve rahim ağzı kanserinin oluşumunda da sigaranın çok önemli rolü vardır.
ABD’de sigaraya bağlı hastalıklar nedeniyle ölümler tüm ölümlerin %21’ini oluşturmaktadır. Türkiye’de yaklaşık 16 milyon kişi sigara bağımlısıdır ve her yıl 110.000 kişi sigaraya bağlı nedenlerle zamansız olarak hayatlarını kaybetmektedir. Sigara içme sıklığı özellikle son 15 yılda giderek azalmakla birlikte, ülkemizde halen 3 kişiden birinin sigara bağımlısı olduğu bilinmektedir.
Başka bir açıdan bakıldığında sigara bağımlısının, sigaraya bağlı bir sebepten ölme olasılığı %50 dir. Uzun süredir sigara içenlerin yarısının bu nedenle hayatını kaybettiği ve sigaranın bu kişilerin hayatlarından 20-25 yıl aldığı hesaplanmıştır
Sigara, sigara kullanımının etkileri ve bıraktırma tedavileri ile ilgili ayrıntılı bilgi için buraya tıklayınız

Kanser Hastalığında Sigara

Yukarıda da belirtildiği gibi, sigara kullanımı kanser hastalığı nedenleri arasında ilk sıralarda yer almaktadır. Kanser tedavilerindeki gelişmelere paralel olarak, kanserden kurtulanların sayısı ve hastalığın kronik hastalıkmış gibi yaşanması hali artmaktadır. Bu durum da bu yüksek riskli grubun sağlıklı yaşama yatırım yapmasının ve yaşam kalitesini arttırmasının önemini gündeme getirmiştir. Çünkü çalışmalar göstermektedir ki, kanser tanısı konulduktan sonra sigara içmeye devam etmek;

1- Kanser tedavisinin etkinliğini azaltmakta,
2- Tedaviye bağlı yan etki ve komplikasyonların sıklığını arttırmakta,
3- Kanserin yinelemesine ya da ikincil kanserlerin ortaya çıkmasına neden olmakta
4- Ömrün kısalmasına sebep olmaktadır.

Kanser hastası sigarayı neden bırakmalıdır?

1- Sigara kullanımı; radyoterapi, kemoterapi, cerrahi tedavi gibi kanser tedavilerinin etkinliği azaltmaktadır
2- Sigara kullanımı; tedavi komplikasyonlarını (enfeksiyon riski, ağız içi yaralar) arttırmaktadır.
3- Sigara kullanımı; bağışıklık sistemimizi güçsüzleştirmekte, kanserle savaşan (natural killer cells) doğal öldürücü hücrelerin aktivitelerini bozmaktadır.
4- Sigara kullanımı; iştahı azaltmakta, zaten kilo kaybı yaşamakta olan hastalarımızı daha da zayıflamalarına ve güçsüzleşmelerine sebep olmaktadır.
5- Sigara kullanımı; tedavi etkinliğini azaltarak, bağışıklık sistemini olumsuz yönde etkileyerek, kanser yinelemelerine (nüks) ve ikincil tümörlere sebep olmaktadır.
6- Cerrahi tedaviden en az 4 hafta önce bırakılması halinde ameliyat komplikasyonlarında belirgin azalma olmaktadır.
7- Sigarayı bırakan kanser hastaları bırakmayanlara göre depresyon ve anksiyete bozukluğu belirtilerini daha az yaşamaktadır.
8- Sigarayı bırakmak, birçok yoldan ,yaşam kalitesinde, süresinde ve hayatta kalma oranlarında artma sağlamaktadır.

Sigara ne zaman bırakılmalıdır?

En önce gelen yaklaşım korunma olmalıdır. Yani sigaraya hiç başlanılmamalı, sigara dumanına maruz kalınarak oluşan pasif içicilikten dahi kaçınılmalıdır.
Herhangi bir hastalığı henüz olmayan kişilerin 30 yaşından önce sigarayı bırakmaları halinde normal yaşam süresi beklentisi olmaktadır. 35 yaşında bırakılması, ömrün ortalama 10 yıl uzamasını sağlamaktadır.Sigara 60 yaşında bırakılsa bile ömrün ortalama 3 yıl uzadığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla sigarayı bırakmak için hiçbir zaman geç değildir.
Kanser tanısı konulan hastalarımız için ise yukarıda belirtilen riskler de göz önünde bulundurularak sigaranın derhal bırakılması önerilmektedir. Özellikle tanı konulması ile ilk tedavinin uygulanması arasında geçen süre çok kıymetlidir ve bu süre içinde sigara bıraktırma konusunda eğitimi olan bir psikiyatri uzmanından ya da göğüs hastalıkları uzmanından yardım alınmalıdır.
Ülkemizde sigara bırakma ve bıraktırma yöntemleri ile ilgili çeşitlilik oldukça fazladır ancak yöntemlerin etkinliği oldukça şüphelidir. Kanser hastalarımızın sigarayı bırakmak için özellikle hekim ve lerden destek alması önerilmektedir. Hekimlerin, hem mevcut hastalığın bedene etkilerini, hem de kullanılacak ilaçların etkileşimini göz önünde bulundurabilecek klinik deneyime sahip olmaları, aynı zamanda hem kanser hastalığına hem de sigarayı bırakmaya bağlı yaşanabilecek ruhsal sıkıntıları bilişsel ve davranışçı psikoterapi yöntemleri ile yönetebilmeleri ve kişiye özel tedavi planı hazırlayabilmeleri açısından hekim desteği önemlidir.

Sigara, sigara kullanımının etkileri ve bıraktırma tedavileri ile ilgili ayrıntılı bilgi için buraya tıklayınız…

 

Yararlanılan Kaynaklar:
1-Psycho-Oncology Textbook-Seconde Edition; Chapter 2
2-Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü; Tütün Bağımlılığı ile Mücadele El Kitabı
3-Türk Toraks Derneği ; sigarabirakmadaogrenmezemini.org web sitesi
4-TÜBATEB; Sağlık Bakanlığı Tütün Kontrolü ve Sigara Bağımlılığı Eğitim Programı

 


Bu sitedeki bilgiler okuyucuyu bilgilendirmek amacıyla yazılmış olup tanı ve tedavi amaçlı kullanılamaz. Yazarın izni olmadan ya da kaynak gösterilmeden alıntı yapılamaz, kopyalanamaz.

  •  
  •  
  •  
  •  
  •